Obrzęk limfatyczny – przyczyny, objawy i leczenie

Zauważasz, że jedna ręka lub noga jest bardziej opuchnięta? Masz wrażenie ciężkości, napięcia skóry albo widzisz, że skarpetka, zegarek czy pierścionek zostawiają wyraźniejsze ślady niż wcześniej?

A może problem dotyczy bliskiej Ci osoby i zastanawiasz się, czy taki obrzęk jest czymś, czym należy się martwić. To naturalne, że pojawienie się obrzęku może budzić niepokój – szczególnie jeśli wcześniej go nie było, stopniowo się zwiększa albo pojawił się po operacji czy leczeniu poważnej choroby. Jedną z możliwych przyczyn jest obrzęk limfatyczny. Wyjaśnimy Ci, czym jest, na jakie objawy warto zwrócić uwagę oraz jakie możliwości leczenia i fizjoterapii są dostępne.

Czym jest obrzęk limfatyczny?

Żeby zrozumieć, skąd bierze się obrzęk, warto najpierw wiedzieć, że w Twoim organizmie znajduje się rozbudowana sieć naczyń limfatycznych. Układ limfatyczny, nazywany również chłonnym, pomaga między innymi odprowadzać nadmiar płynu znajdującego się w tkankach.Jeżeli jego praca zostanie zaburzona, płyn może zacząć gromadzić się w określonej części ciała. Wtedy może rozwinąć się obrzęk limfatyczny.

Najczęściej zauważysz go w obrębie ręki lub nogi, ale może dotyczyć również innych części ciała.

Co ważne, nie zawsze od początku jest duży i łatwy do zauważenia.

Jak możesz rozpoznać pierwsze objawy obrzęku limfatycznego?

Być może patrzysz na obie nogi i nie widzisz dużej różnicy, ale czujesz, że jedna z nich jest „inna”. Cięższa, bardziej napięta albo jakby pełniejsza.

Tak właśnie może zaczynać się problem.

Do pierwszych objawów, na które warto zwrócić uwagę, należą:

• uczucie ciężkości ręki lub nogi,
• napięcie lub rozpieranie skóry,
• okresowo pojawiająca się opuchlizna,
• różnica w obwodzie kończyn,
• ślady pozostające po skarpetach lub ubraniu,
• ciaśniejszy zegarek lub pierścionek,
• ograniczenie swobody ruchu,
• zmiana napięcia lub konsystencji tkanek.

Nie musisz więc czekać, aż różnica pomiędzy kończynami stanie się bardzo wyraźna.

Jeśli masz poczucie, że coś się zmieniło i problem regularnie powraca, warto ustalić jego przyczynę.

Dlaczego pojawił się u Ciebie obrzęk limfatyczny?

To jedno z pierwszych pytań, które prawdopodobnie sobie zadajesz. Przyczyny mogą być różne.

Wyróżniamy pierwotny obrzęk limfatyczny, związany z budową lub funkcjonowaniem samego układu limfatycznego, oraz znacznie częściej spotykany w praktyce wtórny obrzęk limfatyczny.

Ten drugi może pojawić się między innymi po:

• operacji,
• usunięciu lub uszkodzeniu węzłów chłonnych,
• leczeniu onkologicznym,
• radioterapii,
• urazie,
• infekcji lub stanie zapalnym.

Jeżeli Ty lub bliska Ci osoba przeszliście leczenie choroby nowotworowej, pojawienie się obrzęku może budzić szczególnie dużo emocji.

Może pojawić się obawa, czy oznacza to nawrót choroby albo czy jest kolejnym trwałym następstwem leczenia. Sam obrzęk nie pozwala odpowiedzieć na takie pytania. Dlatego zamiast zakładać najgorszy scenariusz, warto przede wszystkim ustalić jego przyczynę.

Temat obrzęku limfatycznego po leczeniu nowotworu i mastektomii omówimy szerzej w osobnym artykule.

Obrzęk ręki lub nogi – czy zawsze oznacza problem z limfą?

Nie.

To bardzo ważna informacja, ponieważ gdy zauważasz obrzęk, łatwo znaleźć w internecie informacje o drenażu limfatycznym i od razu uznać, że właśnie tego potrzebujesz. Tymczasem przyczyn obrzęku jest znacznie więcej. Może on mieć związek między innymi z układem żylnym, stanem zapalnym, urazem, chorobami serca lub nerek czy przyjmowanymi lekami.

Dlatego nie każdy obrzęk powinien być od razu masowany lub drenowany.

Najpierw warto odpowiedzieć na pytanie: dlaczego się pojawił?

Szczególnie ważne jest to w przypadku nagłego obrzęku jednej kończyny, któremu towarzyszą ból, zaczerwienienie, ocieplenie skóry, duszność lub nagłe pogorszenie samopoczucia. W takiej sytuacji potrzebna może być pilna diagnostyka medyczna.

Czy obrzęk limfatyczny można leczyć?

Jeżeli usłyszałeś diagnozę „obrzęk limfatyczny”, możesz zastanawiać się, czy od tej pory problem będzie Ci już stale towarzyszył. Obrzęk limfatyczny może mieć charakter przewlekły, ale istnieją metody pozwalające nad nim pracować i ograniczać jego wpływ na codzienne funkcjonowanie.

W kompleksowym postępowaniu przeciwobrzękowym możemy wykorzystywać między innymi:

• manualny drenaż limfatyczny,
• kompresjoterapię,
• odpowiednio dobrane ćwiczenia,
• aktywność fizyczną,
• pielęgnację skóry,
• edukację dotyczącą codziennego postępowania.

Nie ma jednak jednego schematu odpowiedniego dla każdego.

Dlatego terapia powinna być dopasowana do Ciebie, przyczyny Twojego obrzęku oraz jego stopnia zaawansowania.

Czy przy obrzęku możesz normalnie się ruszać?

Możesz obawiać się, że aktywność fizyczna jeszcze bardziej zwiększy obrzęk. Z tego powodu część osób zaczyna oszczędzać kończynę i ograniczać ruch.

Nie zawsze jest to dobre rozwiązanie.

Praca mięśni wspiera przepływ płynów w organizmie, dlatego odpowiednio dobrany ruch może być ważną częścią terapii. Nie oznacza to jednak, że masz od razu wrócić do każdego rodzaju aktywności. Ćwiczenia oraz ich intensywność powinny być dopasowane do przyczyny obrzęku, Twojej sprawności oraz aktualnego stanu zdrowia. Celem jest bezpieczny powrót do możliwie normalnego funkcjonowania, a nie życie w ciągłym strachu, że ruch pogorszy sytuację.

Czy manualny drenaż limfatyczny może Ci pomóc?

Być może właśnie o drenażu usłyszałeś od lekarza, znajomego albo przeczytałeś o nim, szukając sposobu na zmniejszenie obrzęku.

Manualny drenaż limfatyczny jest jedną z metod wykorzystywanych w kompleksowym postępowaniu przeciwobrzękowym. Nie jest jednak zwykłym masażem i nie powinien być wykonywany automatycznie u każdej osoby, która zauważyła opuchliznę. Najpierw powinniśmy wiedzieć, z jakim problemem mamy do czynienia.

Kiedy warto zgłosić się do fizjoterapeuty?

Nie musisz czekać, aż obrzęk będzie na tyle duży, że zacznie utrudniać Ci codzienne funkcjonowanie.

Jeżeli zauważasz, że:

• obrzęk regularnie powraca,
• jedna kończyna zaczyna różnić się od drugiej,
• czujesz ciężkość lub napięcie,
• tkanki wydają Ci się inne niż wcześniej,
• po operacji pojawił się obrzęk,
• masz trudność z powrotem do normalnej aktywności,

warto skonsultować problem.

Podczas wizyty możemy ocenić charakter obrzęku, stan tkanek, ruchomość, ewentualne blizny pooperacyjne oraz funkcję kończyny.

Dzięki temu łatwiej określić, jakie dalsze postępowanie będzie dla Ciebie odpowiednie.

Terapia obrzęku limfatycznego w Toruniu – jak możemy Ci pomóc?

Jeżeli problem dotyczy Ciebie lub bliskiej Ci osoby, w CP Medica w Toruniu możesz rozpocząć od konsultacji fizjoterapeutycznej. Nie zaczynamy od założenia, że każdy obrzęk wymaga takiego samego leczenia. Najpierw chcemy dowiedzieć się, co się wydarzyło, kiedy pojawił się problem i jak wpływa on na Twoje codzienne życie.

Oceniamy charakter obrzęku, tkanki, ruchomość oraz inne czynniki, które mogą mieć znaczenie. Dopiero później możemy zaproponować odpowiednie postępowanie.

W zależności od Twojej sytuacji może ono obejmować elementy terapii przeciwobrzękowej, ćwiczenia, pracę z tkankami oraz wskazówki dotyczące codziennego funkcjonowania.

Nie wiesz, od czego zacząć?

Jeżeli zauważasz obrzęk ręki lub nogi i nie wiesz, co powinieneś z nim zrobić, zacznij od ustalenia jego przyczyny.

Umów konsultację w CP Medica w Toruniu. Kliknij tutaj

Sprawdzimy, z jakim problemem masz do czynienia i zaproponujemy dalsze postępowanie dopasowane do Twojej sytuacji.

Artykuł ma charakter edukacyjny i nie zastępuje indywidualnej konsultacji lekarskiej ani fizjoterapeutycznej.

Artykuł Co to jest obrzęk limfatyczny? pochodzi z serwisu CP Medica.

W pracy z tego rodzaju urazami często korzystamy z terapii manualnej, terapii powięziowej oraz terapii narzędziowej. Dobieramy indywidualnie rodzaj i ilość zastosowanej terapii biorąc pod uwagę zgłaszane w wywiadzie charakterystyczne informacje oraz bierzemy także pod uwagę inne czynniki, które kształtują nam decyzje w jakim kierunku poprowadzić leczenie.

Terapia manualna polega na ręcznym manipulowaniu mięśniami, stawami i tkankami miękkimi, a jej celem jest złagodzenie bólu, poprawa zakresu ruchu i zmniejszenie napięcia mięśniowego.

W przypadku naszego pacjenta z „łokciem tenisisty”, terapia manualna skupiała się na rozluźnieniu napiętych mięśni przedramienia oraz na poprawie mobilności stawu łokciowego. Fizjoterapeuta stosował techniki rozciągania i uciskania mięśni oraz techniki manipulacji stawów, takie jak mobilizacja oraz bezpieczne manipulacje.

Terapia powięziowa natomiast koncentruje się na uwolnieniu napięć w tkankach łącznych, zwanych powięzią.
Powięź to rodzaj błony, która otacza mięśnie, kości, narządy i inne struktury ciała. Jej nieprawidłowe napięcie może wpływać na ruchomość stawów, przepływy naczyniowe tętnic i żył, przewodnictwo nerwowe oraz powodować ból i dyskomfort imitujący objawy podobne do prawdziwego łokcia tenisisty.

Kolejnymi zestawami technik u naszego pacjenta stanowiła terapia powięziowa, która obejmowała stosowanie specjalnych technik masażu, takich jak masaż głęboki lub masaż uwalniający powięź. Terapia ta pomogła zmniejszyć napięcie powięzi w przedramieniu pacjenta i poprawić krążenie krwi.

Terapia narzędziowa z kolei wykorzystuje specjalne narzędzia, m.in jak massager gun i piny oraz pino-KATy, do uwolnienia napięć w przegrodach mięśniowo-powięziowych. Dzięki temu terapia ta jest skuteczniejsza, szybsza w łagodzeniu bólu i może przyspieszyć proces gojenia przeciążonych struktur.

W powyższym przykładzie pacjenta terapia narzędziowa została użyta do uzupełnienia terapii manualnej i powięziowej. Fizjoterapeuta używając narzędzi takich jak massager gun, piny oraz pino-KATy pracował na przegrodach mięśniowych prostowników przedramienia, w okolicy obręczy barkowej oraz kręgosłupa szyjnego.

W wyniku zastosowania terapii manualnej, powięziowej i narzędziowej pacjent zauważył znaczną poprawę w zakresie ruchu i zmniejszenie bólu łokcia. Zastosowane metody okazały się skuteczne w jego przypadku, co przyczyniło się do szybkiego powrotu do normalnego funkcjonowania.

Pragniemy pokreślić, że obszar bólowy popularnie zwany „łokciem tenisisty” nie musi dotyczyć jedynie klasycznego uszkodzenia i zwyrodnienia ścięgien mięśni prostowników przedramienia. Powody, dla którego w tym samym miejscu pacjent odczuwa dolegliwości bólowe mogą wywodzić się z kręgosłupa szyjnego oraz obszaru przebiegu splotu ramiennego i nerwów obwodowych, a także naczyń krwionośnych. Innymi sposobami pracy z objawami bólowymi w obszarze łokcia jest również fala uderzeniowa, suche igłowanie czy bańki chińskie, ale ich skuteczność zależy od kluczowej oceny patomechanizmu objawu poprzez szczegółowe zebranie wywiadu, wysłuchanie pacjenta w jaki sposób i kiedy odczuwa dolegliwości bólowe oraz palpacja określonych struktur przez fizjoterapeutę, który w trakcie terapii decyduje co najskuteczniej pomoże pacjentowi w odzyskaniu pełnej sprawności.

Artykuł Łokieć tenisisty pochodzi z serwisu CP Medica.

Aby zdecydować jaką przyjąć strategie w postępowaniu z bolesną ostrogą piętową, należy rzetelnie zebrać wywiad u pacjenta by indywidualnie dobrać sposoby terapii.

Część pacjentów wymaga zastosowania indywidualne wkładki ortopedyczne to idealne rozwiązanie dla osób z nadwagą oraz niewydolnością architektury anatomicznej stopy np. płaskostopiem, lub tymi, którzy cierpią na przeciążenia treningowe.

Pomocną również formą terapii jest zastosowanie tzw. terapii falą uderzeniową, która uśmierza ból i stymuluje proces regeneracji tkanek poprzez rozbijanie patologicznie spiętej lub zmienionej tkanki podeszwy stopy i obszaru pięty. Dodatkowo odpowiednie techniki suchego igłowania, terapii manualnej stopy i kręgosłupa, oraz terapia powięziowa są również skutecznymi sposobami by holistycznie zająć się łagodzeniem objawów ostrogi piętowej.

Artykuł Ostroga piętowa pochodzi z serwisu CP Medica.

Przedstawiamy historię pacjentki, która zgłosiła się do naszego gabinetu z objawami nTOS i potwierdzonej diagnozie u lekarza ortopedy oraz neurochirurga. Pacjentka skarżyła się na drętwienie dłoni, sztywność i ograniczenie ruchów nadgarstka.

Po pierwszej wizycie udało się popracować nad obszarem ucisku nerwów oraz naczyń oraz dodatkowo nad sztywnością i ograniczeniem ruchów nadgarstka w następstwie zabiegu artroskopii nadgarstka.

Postawiona diagnoza zobowiązywała nas do podjęcia szybkiej i skutecznej interwencji w celu przywrócenia pacjentce pełnej sprawności. Nasze podejście do leczenia nTOS obejmowało szereg działań, takich jak mobilizacja tkanek miękkich nad i pod obojczykiem, mobilizacja mięśni szyi, kręgosłupa piersiowego i szyjnego, pinoterapia oraz mobilizacja technikami narzędziowymi.

W przypadku sztywności i ograniczenia ruchów nadgarstka zastosowaliśmy również skuteczne metody leczenia, takie jak mobilizacje i manipulacje kości nadgarstka dłońmi, flossing, pinopresura blizn oraz igłoterapia przestrzeni stawowych.

Dzięki zastosowaniu odpowiednich metod udało nam się przywrócić pacjentce pełną sprawność kończyny górnej oraz zredukować intensywność bólu. Wcześniej tak prozaiczna czynność jak sięgnięcie przedmiotów z górnych szafek lub półek nie było możliwe bez bólu i ryzyka drętwienia do sytuacji zagrożenia omdleniem. Drętwienie i parestezja zostały zminimalizowane już po 3-4 spotkaniach, a sztywny nadgarstek uległ poprawie, zwiększając zakres jego ruchów.

Przypadki takie, jak ten, pokazują, jak ważna jest wczesna diagnoza i odpowiednie leczenie chorób naczyniowo-nerwowych kończyn górnych. Dzięki zastosowaniu skutecznych metod rehabilitacyjnych i terapeutycznych, pacjenci z nTOS mają szansę na pełną regenerację i powrót do normalnego funkcjonowania. 

Jeśli więc odczuwasz drętwienie, ból lub sztywność kończyn górnych, warto jak najszybciej skonsultować się z lekarzem specjalistą w dziedzinie fizjoterapii i rehabilitacji.

Artykuł nTOS i nadgarstek pochodzi z serwisu CP Medica.

Pacjent cierpiał na ból, ograniczenie ruchomości, osłabienie siły mięśniowej, a także miał problemy z codziennymi czynnościami w pracy jak pisanie na komputerze. W terapii zastosowaliśmy procedury takie jak „miodobranie”, technikę pinami tzw. „gradobicie” i mobilizacja stawów.

Dodatkowo pacjent otrzymał zadania domowe, czyli zestawienie ćwiczeń do wykonywania w domu.
Zauważyliśmy zwiększenie zakresu ruchomości palca a obrzęk sukcesywnie się zmniejszał, a co za tym idzie pacjent odczuwał komfort i ulgę oraz większą siłę w dłoni.

Jeśli Ty również doznałeś/aś urazu lub borykasz się z jakimkolwiek problemem związanym z narządem ruchu, zapraszamy do naszej placówki! Nasi specjaliści pomogą Ci w doborze odpowiedniej terapii i pokażą, jak wykonywać ćwiczenia w domu, by uzyskać najlepsze efekty.

Artykuł Złamanie palca dłoni pochodzi z serwisu CP Medica.

Artykuł mgr Monika Żbikowska pochodzi z serwisu CP Medica.

Artykuł mgr Paweł Muzioł pochodzi z serwisu CP Medica.

Artykuł Samanta Gołębiewska pochodzi z serwisu CP Medica.

Artykuł mgr Maciej Janowski pochodzi z serwisu CP Medica.